The Snowy Mountains Hydro-Electric Scheme (ਸਨੋਈ ਮਾਊਂਟੇਨਜ਼ ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਯੋਜਨਾ)

1949 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਦਲੇਰ ਯੋਜਨਾ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਨੋਈ ਦਰਿਆ (Snowy River) ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਵਹਿਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਕਣਾ ਸੀ। ਇਹ ਪਾਣੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਾਸੇ ਮੋੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਵਿੱਚ 25 ਸਾਲ ਲੱਗੇ।

ਇਹ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਜੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਨੋਈ ਮਾਊਂਟੇਨਜ਼ ਸਕੀਮ (Snowy Mountains Scheme) ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਦੇ ਕੋਸੀਉਸਕੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ (Kosciusko National Park) ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 16 ਵੱਡੇ ਬੰਨ੍ਹ, ਸੱਤ ਬਿਜਲੀ ਘਰ, ਇੱਕ ਪੰਪਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ 225 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸੁਰੰਗਾਂ, ਪਾਈਪਲਾਈਨਾਂ ਤੇ ਨਹਿਰਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਧਰਤੀ ਹੇਠਾਂ ਹੈ। ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਅਤੇ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪਾਣੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਿਜਲੀ ਘਰ ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਦੀ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਬਿਜਲੀ ਵੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਉੱਤੇ ਕੰਮ 1949 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 1974 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ। 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ 100,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਕਾਮਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਤਰ ਫ਼ੀਸਦੀ ਪਰਵਾਸੀ ਸਨ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਰਪੀ ਕਾਮੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਏ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਬਹੁ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕੀਮਤੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਰਹੇ।

ਸਨੋਈ ਮਾਊਂਟੇਨਜ਼ ਸਕੀਮ ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ, ਬਹੁ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਾਧਨ-ਸੰਪੰਨ ਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।